أحمد السباعي (مترجم: رسول جعفريان)
614
تاريخ مكة (از آغاز تا پايان دولت شرفاى مكه "1344 ق")
مسائل عمومى مكه در روزگار محمدعلى پاشا مسائل سياسى نيازى به تكرار مطالب گذشته در بارهء محمدعلى پاشا نيست كه ميان آشوب و فتنه ، و ميان نيروهاى تركى در مصر ، خودى نشان داد و توانست شمارى از فرماندهان و شخصيتهاى آن جا را براى برداشتن او به ولايت مصر برانگيزد به طورى كه آنان به دار السلطنهء عثمانى در اين باره نامه بنويسند و دربار عثمانى هم خواستهشان را بپذيرد و او را به سِمت والى مصر تأييد كند . همچنين نيازى نيست كه دوباره به حملهء محمدعلى پاشا به حجاز براى سركوب سعودىها را مرور كنيم ؛ مطالبى كه در فصل گذشته به آن پرداختيم . زمانى كه عثمانىها قدرت محمدعلى را در مصر ديدند و از سوى ديگر پيروزى سعودىها آنان را به وحشت انداخت ، مصمم شدند تا آنها را به جدال با يكديگر وادارند تا از نتايج آن بهرهمند شوند و زحمت را بر دوش سپاهيان او بيندازند . همچنين بناى آن را نداريم كه بگوييم محمدعلى پاشا پس از پيروزىاش بر سعودىها ، آن هم پس از آن كه فتنهها و هراسهاى زيادى را تحمّل كرد ، توانست از سوى عثمانى لقب افتخارى اميرى مكه را نصيب پسرش ابراهيم كند . نكتهء تازه در اين باب آن است كه مكه در سايهء فتح مصرىها در آن ، محكوم يك حكم ثانوى با هيمنهء مصر و البته با تابعيت عثمانى در امارت مكه از سال 1228 به بعد بود ، آن هم امارت همان اشراف سابق و اين بار با تعيين آنان از طرف مصر . كار دفاع از آن را